Jakie mechanizmy rządzą transformacją cyfrową gospodarki i społeczeństwa? Jak interpretować zmiany zachodzące w obszarze produkcji i konsumpcji oraz w funkcjonowaniu rynków i państwa? Czy czeka nas technologiczne bezrobocie związane z automatyzacją i odebraniem nam pracy przez roboty? Jakie konsekwencje niesie za sobą cyfryzacja globalnego handlu?

W „Gospodarce cyfrowej” dr hab. Katarzyna Śledziewska i dr hab. Renata Włoch udzielają klarownej odpowiedzi na liczne frapujące pytania, czerpiąc z bogatego dorobku badań prowadzonych w DELab UW, zróżnicowanego i wielowątkowego doświadczenia empirycznego, ale też dogłębnej analizy interdyscyplinarnej literatury.

Od Przemysłu 4.0 do kompetencji przyszłości, od fenomenu Alibaby po politykę algorytmizacji – książka zabiera czytelnika w fascynującą podróż po wyłaniającej się cyfrowej gospodarce. Nowe technologie – sztuczna inteligencja, blockchain, Internet Rzeczy (IoT), usługi chmurowe – stopniowo, ale nieustannie zmieniają sposób, w jaki komunikujemy się, konsumujemy, pracujemy czy korzystamy z usług publicznych. Przyczyniają się także do powstawania nowych modeli biznesowych, modyfikując funkcjonowanie rynków i instytucji publicznych.

Autorki odważnie kreślą obraz niepowtarzalnych szans rozwojowych, ale też bezprecedensowych wyzwań związanych z czwartą rewolucją technologiczną. Ich diagnoza jest jednoznaczna: firmy, rządy, organizacje pozarządowe i uczelnie, które nie będą potrafiły korzystać z jej dobrodziejstw i radzić sobie z negatywnymi konsekwencjami, czeka marginalizacja. Z kolei konsumenci, którzy w porę nie dostrzegą mechanizmów stojących za korzystaniem z produktów i usług cyfrowych, utracą kontrolę nad swoimi danymi, prywatnością czy nawet bezpieczeństwem.

„Gospodarka cyfrowa” jest doskonałym punktem wyjścia do budowania szerokiej wiedzy na temat procesów transformacji cyfrowej. Kompetencji, która jest kluczem do sukcesu w Gospodarce 4.0.

STRUKTURA KSIĄŻKI

 

Rozdział I ma na celu zwięzłe zakreślenie technologicznego kontekstu zachodzących zmian. Czytelnik znajdzie w nim opis kluczowych technologii, które umożliwiły cyfryzację (komputer, internet i smartfon) oraz technologii, które warunkują transformację cyfrową (usługi w chmurze, Internet Rzeczy, sztuczna inteligencja, robotyzacja oraz blockchain). W rozdziale opisana została także specyfika obecnej rewolucji technologicznej, polegająca na kombinatoryjnym charakterze innowacji.

Zagłębianie się w historię nowych technologii fascynuje, jednak kluczowe znaczenie dla wyłaniania się gospodarki cyfrowej mają dane: ich specyfika, ogrom, ale przede wszystkim wzrastające możliwości ich analizy. W II rozdziale opisane zostały konsekwencje wielkiego wybuchu danych. W jego drugiej części analizie poddano pojęcie gospodarki cyfrowej: omówiona została rola ICT i sektora cyfrowego w jej powstawaniu. Autorki stawiają śmiałą tezę, że cała gospodarka stopniowo ulega transformacji cyfrowej.

Kolejne rozdziały zawierają analizę zmian zachodzących w obszarze funkcjonowania rynku, produkcji, konsumpcji, pracy i państwa. W rozdziale III szczegółowo omawiana jest specyfika nowego, sieciowego (nielinearnego) modelu biznesowego, jakim są platformy, umożliwiające skalowanie usług pośrednictwa. W rozdziale IV czytelnik znajdzie wyczerpujący opis procesu wyłaniania się Przemysłu 4.0 – umożliwionego przez transformację cyfrową nowego modelu produkcji , bazującego na zmianie technologicznej, procesowej i organizacyjnej. Rozdział V podejmuje tematykę zmian zachodzących na rynku pracy pod wpływem procesów platformizacji i automatyzacji. Omówiona została też kwestia wyzwań regulacyjnych. Rozdział VI opisuje z kolei zmiany w konsumpcji w czterech wymiarach: pojawienia się nowego podmiotu konsumpcji (konsumenta stale podłączonego do sieci), nowej lokalizacji konsumpcji w internecie, nowych przedmiotów konsumpcji (dóbr informacyjnych i produktów ulegających platformizacji, personalizacji i serwicyzacji) oraz nowych procesów konsumpcyjnych, zwłaszcza konsumpcji kolaboratywnej.

Rozdział VII zawiera szczegółowy opis zmian zachodzących w sposobie funkcjonowania państwa pod wpływem nowych technologii: od wprowadzania e-usług, po nowe funkcje państwa w zakresie regulacji nowych zjawisk gospodarczych. W rozdziale VIII, wychodząc poza ramy, jakie wyznaczają granice państw, autorki wskazują wpływ nowych technologii, a zwłaszcza nowych modeli biznesowych na procesy globalizacji, głównie w jej wymiarze gospodarczym.

Każdy z rozdziałów zakończony jest krótkim podsumowaniem omawiającym ewolucję danego obszaru od poziomu 3.0 do poziomu 4.0, wyłaniającego się w rezultacie czwartej rewolucji technologicznej.

Z RECENZJI…

Książka jest wartościową i potrzebną pozycją poszerzającą naszą wiedzę o nowych zjawiskach w gospodarce związanych z przełomem czy zwrotem cyfrowym. Jego konsekwencji dla społeczeństwa i gospodarki jeszcze w pełni nie ogarniamy, dzieje się on bowiem na naszych oczach, przeorywuje całą strukturę społeczną i życie każdego z nas, może w największym stopniu życie ekonomiczne […] Mariaż ekonomii i socjologii w Gospodarce cyfrowej okazał się udany […] Katarzyna Śledziewska i Renata Włoch stanowią dobrze uzupełniający się tandem dzięki kilkuletniej współpracy w ramach Digital Economy Lab Uniwersytetu Warszawskiego, który współzakładały i w którym prowadzą interesujące, często pionierskie badania nad stanem gospodarki cyfrowej w Polsce.

z recenzji prof. dr. hab. Kazimiera Krzysztofka, Uniwersytet SWPS w Warszawie

Analiza przedstawionych procesów jest interdyscyplinarna, co stanowi oryginalny wkład Autorek do wzbogacenia wiedzy o dynamice procesów społeczno-gospodarczych w epoce czwartej rewolucji przemysłowej. Opracowanie może służyć czytelnikom, którzy poszukują wiedzy o współczesnym świecie, a w szczególności o zaangażowaniu człowieka jako wytwórcy i konsumenta korzystającego z najnowszych rozwiązań technologicznych. Opracowanie stanowi wartościową pozycję w opublikowanej w języku polskim literaturze z dziedziny nauk społecznych, w szczególności w dyscyplinach ekonomia i finanse oraz nauki socjologiczne, a częściowo także w dyscyplinie nauki o zarządzaniu i jakości.

z recenzji prof. dr. hab. Wojciecha Paprockiego, SGH

Autorki